در ادبیات غرب سنتی داریم به نام شعر اکفراستیک (Ekphrastic Poetry). اساس این شعرْ نوعی واکنش ادبی به آثار تجسمیست: شاعرْ یک نقاشی، عکس، کار گرافیکی و… را میبیند و متأثر از آن شعری خلق میکند. «خطاب قرار دادن اثر»، «به سخن درآوردن اثر»، «سخن گفتن تفسیری دربارهٔ اثر»، «تأمل دربارهٔ لحظهٔ مواجهه با اثر» و… همگی از تمهیدات خلق شعر اکفراستیک بهشمار میآید. واژهٔ اکفراسیس از اصطلاح یونانی ékphrasis بهمعنای «توصیف» گرفته شده است.
اما آنچه اینجا از آن سخن میگویم، حالتِ معکوسِ شعرِ اکفراستیک است: نقاش خوب و سرشناس استرالیایی کارمن فرنچ متأثر از یکی شعرهای من به نام فروردین تا خرداد، دستِ تر به خلق اثر زده است. هرچند بسیاری این رویکرد را «تصویرگری» میخوانند، من اما میخواهم نام دیگری بر اینگونه خلقهای تأثرمحور بگذارم: اکفراسیس معکوس (Counter Ekphrasis).
این اثر با رنگ روغن، عطر گل رز و موم سرد روی کاغذ بافته اجرا شده است. شاید بپرسید چرا عطر گل رز؟ چون این نقاشی نخستینبار در نمایشگاه Visual Perfume 2025 (عطر تصویری ۲۰۲۵) به نمایش درآمد (گالری The Local Edition / سیدنی).
این نقاشی، سپتامبر همان سال، در نمایشگاه سالانهٔ Sydney Contemporary در مرکز Carriageworks دوباره پیشِ چشمِ مخاطبانِ هنر قرار گرفت. شعر من نیز در کاتالوگ نمایشگاه، در مقام بیانیهٔ آرتیست (Statement) مرقوم شده بود.

April to June
Dropping a little raspberry juice
in a giant container
full of water
Pressing the nib of a red fountain pen
on thin brown paper
Leaking of blood
into a gauze white fibers
.
.
.
A red flower
has fallen on the ground
It will dissolve
– soon –
into the soil
